Στις 11 Οκτωβρίου 2025, ολοκληρώθηκε η δημιουργία και στελέχωση του πρώτου Δικτύου ΟΔΕΚ της χώρας, με την επίσημη δημιουργία του Δικτύου ΟΔΕΚ Ιονίου. Μετά την επιτυχή εκπαίδευση από στελέχη της «Ομάδας ΑΡΙΩΝ» στην Κέρκυρα και τη Ζάκυνθο, ολοκληρώθηκαν οι δύο τελευταίοι κρίκοι του Δικτύου: η ΟΔΕΚ Λευκάδας και η ΟΔΕΚ Κεφαλονιάς. Οι εκπαιδεύσεις πραγματοποιήθηκαν στις 3 & 4 Οκτωβρίου (Λευκάδα) και στις 10 & 11 Οκτωβρίου (Κεφαλονιά).
Εικόνα 1: ΟΔΕΚ Κεφαλλονιάς (αριστερά) και ΟΔΕΚ Λευκάδας (δεξιά).
Όπως και στα προηγούμενα σεμινάρια (ΟΔΕΚ Κέρκυρα & ΟΔΕΚ Ζακύνθου), οι συμμετέχοντες εκπαιδεύτηκαν σε ζητήματα σχετιζόμενα με τη βιολογία, την οικολογία τη διαχείριση εκβρασμών κητωδών, καθώς και στο ισχύον νομικό και θεσμικό πλαίσιο για τα θαλάσσια θηλαστικά. Παράλληλα, διδάχθηκαν οι αρχές και οι τεχνικές αντιμετώπισης και παροχής πρώτων βοηθειών σε ζωντανά εκθαλασσωμένα κητώδη, καθώς και η διαχείριση νεκρών θαλάσσιων θηλαστικών σύμφωνα με τα θεσμοθετημένα εθνικά πρωτόκολλα. Η εκπαίδευση πραγματοποιήθηκε από κτηνιάτρους και εξειδικευμένους θαλάσσιους βιολόγους, σε θεωρητικό και πρακτικό επίπεδο.
Στη Λευκάδα η ΟΔΕΚ στελεχώθηκε από μέλη της τοπικής αυτοδιοίκησης, στελέχη των λιμενικών αρχών, εκπροσώπους του Επιμελητήριου Λευκάδας, κτηνιάτρους, μέλη του Ινστιτούτου Κητολογικών Ερευνών «Πέλαγος», καθώς και από μέλη του Καταφυγίου Σκύλων, εθελοντές δύτες και μέλη του Ναυτικού Συλλόγου Λευκάδας. Η εκπαίδευση φιλοξενήθηκε στον χώρο του Επιμελητηρίου Λευκάδας και τελούσε υπό την αιγίδα του.
Εικόνα 2: Πρακτική εκπαίδευση ΟΔΕΚ Λευκάδας στο χώρο του Επιμελητηρίου Λευκάδας.
Στην Κεφαλλονιά, η εκπαίδευση υλοποιήθηκε στις εγκαταστάσεις του Τμήματος Επιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων του Ιονίου Πανεπιστημίου, υπό την αιγίδα του Πανεπιστημίου, όπως και στην περίπτωση της ΟΔΕΚ Ζακύνθου. Η ΟΔΕΚ Κεφαλονιάς στελεχώθηκε από μέλη της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, της Κτηνιατρικής Υπηρεσίας, των Λιμενικών αρχών, της Πολιτικής Προστασίας, του Ο.ΦΥ.ΠΕ.Κ.Α., του 1ου Συστήματος Προσκόπων Κεφαλλονιάς/Ομάδας Άγριας Ζωής Προσκόπων, της ΑΝΙΜΑ, της KOSAMARE NGO, της ΜΚΟ «Αρχιπέλαγος-Περιβάλλον και Ανάπτυξη», καθώς και από ιδιώτες κτηνιάτρους, δύτες, αλιείς και φοιτητές. Παράλληλα, το σεμινάριο του MMSR έλαβε έμπρακτη υποστήριξη από τον Δήμο Σάμης.
Εικόνα 3: Θεωρητική εκπαίδευση ΟΔΕΚ Κεφαλλονιάς στο χώρο του Τμήματος Επιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων του Ιονίου Πανεπιστημίου υπό την αιγίδα του ίδιου του πανεπιστημίου.
Το Δίκτυο ΟΔΕΚ Ιονίου συγκροτείται από ανθρώπους που αγαπούν τον τόπο τους και δραστηριοποιούνται στη θάλασσα με διαφορετικούς τρόπους, ενδυναμώνοντας τις τοπικές κοινωνίες μέσω της ενεργούς συμμετοχής τους σε προγράμματα όπως το MMSR και συμβάλλοντας ουσιαστικά στην προστασία των θαλάσσιων θηλαστικών.
Η Ομάδα του «ΑΡΙΩΝ» εκφράζει τις θερμές της ευχαριστίες στο Επιμελητήριο Λευκάδας, τα μέλη ΔΕΠ του Ιονίου Πανεπιστημίου στο Αργοστόλι, στον Δήμο Σάμης, καθώς και σε όλους τους ανθρώπους που υποστήριξαν ουσιαστικά το πρόγραμμα.
Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις ΟΔΕΚ Κέρκυρας και ΟΔΕΚ Ζακύνθου, μπορείτε να ανατρέξετε σε προηγούμενα ενημερωτικά δελτία του «ΑΡΙΩΝ».
Σκέψεις μετά την ολοκλήρωση της δημιουργίας του Δικτύου ΟΔΕΚ Ιονίου.
Το καλοκαίρι του 2025 σημαδεύτηκε από συνεχόμενα περιστατικά εκβρασμών και προσαράξεων κητωδών, τα οποία δοκίμασαν στην πράξη τα αντανακλαστικά και τις διαδικασίες του Συντονιστή Διαχείρισης Εκβρασμών Κητωδών του Εθνικού Δικτύου Εκβρασμών του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (Υ.Π.ΕΝ.), τον «ΑΡΙΩΝ» – μια δοκιμασία από την οποία ο οργανισμός βγήκε απολύτως επιτυχής.
Η συγκρότηση των τοπικών πυλώνων Ομάδων Διαχείρισης Εκβρασμών Κητωδών (Marine Mammal Stranding Responders – ΟΔΕΚ) και η ολοκληρωμένη εκπαίδευση των μελών τους σε Κέρκυρα, Ζάκυνθο, Λευκάδα και Κεφαλλονιά εξασφαλίζουν πλέον ισχυρές, εκπαιδευμένες και επιχειρησιακά έτοιμες ομάδες σε καίριες περιοχές του Ιονίου. Με τα απαραίτητα εργαλεία γνώσης και υποστήριξης, οι ομάδες αυτές θα συμβάλουν καθοριστικά στη διαχείριση μελλοντικών περιστατικών, όπως ήδη φάνηκε κατά το καλοκαίρι του 2025 στις ευαίσθητες θαλάσσιες περιοχές του Ιονίου.
Περιφερειακός Υπεύθυνος (Regional Manager) του Δικτύου είναι το Ιonian Environmental Foundation @ionian_env_foundation, υπό την επιστημονική καθοδήγηση του «ΑΡΙΩΝ» @arion.cetaceans . Το Δίκτυο ΟΔΕΚ Ιονίου θα ενισχύσει ενεργά το έργο του Εθνικού Δικτύου Εκβρασμών στην περιοχή, ιδιαίτερα ενόψει της πρόσφατης ανακοίνωσης για την ίδρυση του νέου Θαλάσσιου Πάρκου Ιονίου. Η προστασία και διατήρηση του θαλάσσιου περιβάλλοντος καθιστούν επιτακτική την υλοποίηση της 2ης Φάσης του προγράμματος MMSR και την ενδεχόμενη συμβολή του στη λειτουργία του νέου Θαλάσσιου Πάρκου.
Δηλώσεις ειδικών
“Κανείς δεν περισσεύει”,
-Αναστασία Κομνηνού, Κτηνίατρος, Καθηγήτρια Χειρουργικής των Ζώων –Συγκριτικής Οφθαλμολογίας- Κτηνιατρικής Κατοικιδίων Εξωτικών και Άγριων Ζώων ΑΠΘ, Πρόεδρος της Επιστημονικής Επιτροπής του Εθνικού Δικτύου Εκβρασμών.
«Ο χρόνος ανταπόκρισης σε ένα περιστατικό προσάραξης θαλάσσιου θηλαστικού καθορίζει τη διαφορά μεταξύ ζωής και θανάτου. Όσο ταχύτερη είναι η ανταπόκριση, τόσο μεγαλύτερες είναι οι πιθανότητες επιβίωσης. Σε ευρύτερη περιβαλλοντική κλίμακα, αυτό ακριβώς καθορίζει τις επιτυχημένες προσπάθειες διατήρησης του θαλάσσιου περιβάλλοντος από τις όχι και τόσο πετυχημένες».
-Έλενα Ακριτοπούλου, PhD, Υπεύθυνη Προγράμματος, Βιολόγος Θαλάσσιων Θηλαστικών, «ΑΡΙΩΝ».
“H ψυχραιμία είναι μεταδοτική”, αναφορικά με την ανταπόκριση σε κατάσταση ανάγκης
-Ευρυδίκη Κοντεμενιώτου, PhD(c), Διάσωση και περίθαλψη κητωδών, Κτηνίατρος, «ΑΡΙΩΝ».
